Açıköğretim Adalet
Adalet 1. Yarıyıl Dersleri
Adalet 2. Yarıyıl Dersleri
Adalet 3. Yarıyıl Dersleri
Adalet 4. Yarıyıl Dersleri
Eğitim Setleri
Eğitim Videoları
İçerik Tarihi: 10-01-2014

Başabaş Analizi Konusu

Başabaş Analizi Konusu


Yatırım ve büyük çaplı satın alma seçeneklerinin karşılaştırılmasına ve değerlendirilmesine yönelik en temel niceliksel karar verme tekniklerinden birisi de başabaş noktası analizleridir. Başabaş noktası analizleri yoluyla hangi üretim ya da faaliyet düzeyinde “maliyetlerin” elde edilecek “gelir” ya da “faydaya” eşit olacağı belirlenebilir. Başabaş noktası olarak adlandırılan bu noktanın üzerindeki üretim ya da faaliyet düzeyinde gelirler ya da fayda maliyetlerden fazla olacaktır.
Başabaş noktası analizlerinin yapılabilmesi için aşağıdaki bilgilere gerek vardır:
• Birim hizmetin sağlayacağı katkı (birim gelir)
• Birim hizmetin maliyeti (değişken gider)
• Sabit maliyet tutarı.


Birim hizmetin sağlayacağı “katkı”, piyasa fiyatı belirlenmiş hizmetler için “fiyat” olacaktır. Değişken maliyetler, yaratılan faydaya ya da üretim veya hizmet miktarına bağlı olarak artan ya da azalan maliyetlerdir. Faaliyet düzeyi sıfır olduğunda değişken giderler de sıfır olacaktır. Bir işletmede malzeme giderleri, direkt işçilik giderleri değişken maliyetleri oluştururlar. Sabit maliyetler ise, yaratılan faydaya ya da üretilen mal ve hizmet miktarına bağlı olmaksızın oluşan maliyetlerdir. Bir işletmede üretimle ilgili olmayan personele ödenen ücretler, kira, faiz giderleri, amortisman vb. üretim miktarına bağlı olmayan giderler sabit giderlerdir.


Bir büro için değişken giderler, bürodaki faaliyet miktarına göre değişen giderlerdir. Eğer iş yoğunluğuna göre gündelikle çalıştırılan personel varsa bunların giderleri, kırtasiye ve diğer malzemeler, bakım onarım giderleri değişken giderleri oluşturacaktır. Sabit maliyetler ise hizmet miktarından bağımsız yani, hizmet verilse de verilmese de oluşacak olan giderler olan maaşlar, amortisman giderleri, bakım giderleri, kiralar vb. giderler ise sabit maliyetleri oluşturacaktır.


Gelirin maliyetlere eşit olduğu üretim ya da faaliyet düzeyi başabaş noktası olarak tanımlandığına göre, X faaliyet (üretim) düzeyi, P birim gelir, V değişken maliyet ve SM sabit maliyet olmak üzere, başabaş noktasında toplam gelir toplam gidere eşit yani:


P * X = V * X + SM olacaktır. Buradan
X = SM / P - V olarak bulunur.
Örnek: Başabaş Noktası Analizi


Bir işletme, pazarlama departmanında görülen müşterilerle telefon aracılığıyla irtibat kurma, ürün tanıtımı yapma ve müşteri şikâyetlerini kaydetme faaliyetlerini kendisi yerine getirmek yerine, dışarıdan sağlama alternatifi üzerinde durmaktadır. Yöneticiler bu işin özel uzmanlık gerektirdiğini ve personele sunulan periyodik eğitimlere rağmen müşteri memnuniyeti oranlarının yıldan yıla düşmekte olduğunu görmüşlerdir. Bu hizmeti vermeye talip olan işletme ART, yapılacak her bir telefon görüşmesi için £2 alacaktır. ART, telefon görüşmesinin maliyetini ise ortalama £0.20 olarak hesaplamıştır. İşletme, bu hizmeti verebilmek için yıllık £150.000 sabit maliyete katlanacağını hesaplamıştır.
 


a. Başabaş noktasına ulaşmak için yılda kaç telefon görüşmesi yapılmalıdır?
Sabit Maliyetler : SM = £150.000 /yıl
Birim Gelir (Tasarruf) : P = £2.
Değişken Gider : V = £0.2.
Başabaş noktasında toplam gelir, toplam gidere eşit olacağından;
P* X = V* X + SM
2 X = 0.2 X + 150.000 olacaktır. Buradan da X = 150.000 / (2 - 0.2)
= 150.000 /1,8
= 83,333 görüşme/yıl olarak bulunur.


Yani ART işletmesinde yılda en az 83,333 (aylık yaklaşık 6,944) telefon görüşmesi yapıldığında gelir ve giderler birbirine eşitlenecektir. Bunun üzerindeki görüşmeler, işletmenin kâra geçmesini sağlayacaktır.
b. Yıllık 100.000 telefon görüşmesi yapıldığında durum ne olacaktır?
100.0 adet telefon görüşmesinin parasal karşılığı= £100.000*2 = £200.000
100.0 adet telefon görüşmesi için değişken maliyet= £100.000*0.2 = £20.000 Yıllık sabit maliyet = £150.000
Maliyetler Toplamı = £170.000. (£150.000 + £20.000)
Kâr (Zarar) = Gelir - Maliyet
= 200.000 - £170.000.
= £30.000 kâr


Yıllık 100,000 adet telefon görüşmesi sonucunda £30.000 kâr elde edilecektir.
c. ft100.000’lik kâr için kaç adet telefon görüşmesi yapılmalıdır?
Kâr (Fayda) = Gelir - Maliyet
100.0 = (2 * X ) - (150.000 + 0.20* X )
100.0 = 2X -150.000 - 0.20X
250.0 = 1.8X
X = 250.000/1.8 X= 188.888 görüşme /yıl Eğer yılda 188.888 görüşme yapılırsa, işletme için £100.000’lik kâr yaratılacaktır.
 



Büro Teknolojisi Eğitim Seti İçin Tıklayınız...