Açıköğretim Adalet
Adalet 1. Yarıyıl Dersleri
Adalet 2. Yarıyıl Dersleri
Adalet 3. Yarıyıl Dersleri
Adalet 4. Yarıyıl Dersleri
Eğitim Setleri
Eğitim Videoları
İçerik Tarihi: 10-01-2014

Bilgisayarla Çalışma Konusu

Bilgisayarla Çalışma Konusu


Teknik, teknoloji ve iletişim araçları kullanımının hızla yaygınlaştığı günümüzde bilgisayarlar, günlük yaşantımızın her alanında yaygın olarak kullanılmaktadır. Konutlara kadar uzanan bu yaygın kullanım alanında bilgisayar ile çalışma, büro iç mekanının boyutsal ve işlevsel düzenlemesini önemli derecede etkilemektedir. Bilgisayar kullanımında ekran (monitör), klavye ve fare (mouse) ergonomi açısından en önemli elemanladır.


Bilgisayar Ekranı (monitör)
Ekranın çalışana göre konumu çok önemidir. Ekran, kullanıcının boynunu çevirmeye gerek duymadan görebileceği şekilde tam karşısına yerleştirilmelidir. Şekil 7.2-3’de görüldüğü gibi ekran doğrudan masaya yerleştirilmeli, altına kitap, kutu gibi yükselticiler konulmamalıdır. Ekran yüksekliği, ekranın üst sınırının yaklaşık olarak kullanıcının göz hizasına gelecek şekilde, ekranın ortasına 300 bakış açısıyla bakan kullanıcıya göre ayarlanmalıdır.
 

ekranın çalışana göre hatalı konumlar

Konumlandırmada bir başka önemli durum, ekrana bakış uzaklığıdır. Ekran boyutu çalışanın ekrana bakış uzaklığını etkilemekle birlikte Şekil 7.4 de gösterilen ekran ile
kullanıcı arasındaki mesafenin 45-70 cm. olması göz ve beden sağlığı için tercih edilmektedir. Ekran ile kullanıcı arasındaki mesafenin 45cm.nin altında kaldığı durumlar-
da boyun, omuz, sırt, kol ve gözlerde sağlık açısından risk oluşmaktadır. Bu uzaklığın önerilen ideal uzaklığın üst limiti olan 70cm.den fazla olması durumunda ise, boyun,
omuz ve gözleri zorlama ve tekrarlandıkça vücuda zarar vermesi söz konusudur
 

ekran e kulanıcı arasındaki mesafe

 

Ekranda yansımanın önlenmesi de ekranın konumlandırılmasıyla ilişkilidir. Bilgisayar ekranları gün ışığı veya büro aydınlatma elemanları gibi ışık kaynaklarını yansıtması durumunda görme kalitesini olumsuz etkilemektedir. Yansımayla ilgili sorunlar, bilgisayar ekranının kapatılması ve kapalı pozisyonda ışık kaynağı ekranda görünmeyene değin konumunda değişiklik yapılmasıyla giderilmektedir. Işık kaynağını yansıtmayan yeni ekran konumunun çalışanın ekran karşısındaki konumunu olumsuz etkilememesine dikkat edilmelidir. Ekranın ışığa karşı konumlanmasının zorunlu olduğu durumlarda öncelikle pencerelerde alınan tedbirler, bu tedbirlerin yetersiz kaldığı durumlarda çalışma birimlerinde ışık ve ısı engelleyici çözümlere başvurulması çalışma birimlerinin konforunu olumlu etkileyecektir.


Klavye ve Fare (Mouse)
Bilgisayar teknolojisinde sesle komut verilen bilgisayarlar ya da dokunmaya duyarlı ekranlara rağmen günümüzde bilgisayara en etkili girdi donanımı olarak klavye ve farenin kullanımına devam edilmektedir. Her ikisi de ekran önü çalışmalarının en önemli yardımcı araçlarıdır. Diz üstü bilgisayarlar dışında tüm bilgisayarlarda ekran ve klavye iki ayrı birimdir. Kullanıcı ile ekran arasında olması gereken ergonomik özellikler çok uzun süreden beri kullanılan klavyeler için de yeni ergonomik özelliklere dönüşmektedir. Yatayda 5-15o eğimli ve masa üzerine kolay kaymayacak şekilde yerleştirilmelidir. Klavyede tuşların ve gövdenin ışığı fazla yansıtmayacak renkte ve mat olmasına dikkat etmek gerekir. Operatörün klavye kullanırken bileklerini dayayabileceği, bu amaç için üretilmiş bilek destekleyicileri ya da bilek koruyucuları parmak, el ve bilek rahatsızlıklarını önlemede etkili olmaktadır. Özellikle 10 parmak klavye kullanan çalışanlar için klavyenin bilek pedleri ile desteklenmesi, bileklerin yorulmasını engellemektedir. Bununla birlikte, elin bilgisayara yönelimini dikkate alarak tasarlanan klavyeler de ergonomik açıdan tercih edilmektedir. Bilgisayara rakam girişlerinin çok olduğu birimlerde klavyenin harf ve rakam kısımları ayrılabilir yapılırsa, rakamları içeren birim istenildiği yere yerleştirilebilir, örneğin solaklar bu birimi harf birimlerinin soluna yerleştirerek çok daha rahat kullanabilirler.


Bilgisayar sistemlerinde ekrana kumanda etme işlemlerinde fare büyük önem taşımaktadır. Farelerin çoğu temel ergonomik isteklere uyumludur ve her iki el ile kullanılabilecek şekilde tasarlanırlar. Önemli olan elin tamamının fare üzerine teması ve fareyi tutmak için bir kuvvete gereksinim duyulmamasıdır. Fare kullanılırken dirseğin 90o olması ve farenin klavye ile aynı düzlemde yer alması kullanım konforu açından önemlidir. Farenin kullanımı sırasında bileğin doğal pozisyonunu korumasına ve farenin kavranmasında avuç içinin yere paralel konumlanması kullanımı sağlıklı kılmaktadır. Kullanım sırasında yalnızca bileğin hareket etmesi yerine kolun hareket etmesi de sağlık açısından önerilmektedir.


Veri girişi gibi materyale sürekli bakmayı gerektiren çalışma yürütenler, klavye ve fare ile birlikte, genellikle monitöre sabitlenen kağıt tutucuları yaygın olarak kullanmaktadırlar. Bilgisayar ekranıyla aynı uzaklıkta ve yükseklikte yer alan kağıt tutucular, baş hareketini en az seviyeye indirerek performansı olumlu yönde etkilemektedirler. Böylece, çalışma masası üzerine konularak okunan dokümanlar nedeniyle boynun sürekli olarak ileri geri hareketi ile eğilme ve bükülme gibi zorlayıcı tekrarlar ortadan kaldırılmaktadır.
 

 

Büro Teknolojisi Eğitim Seti İçin Tıklayınız...