Açıköğretim Adalet
Adalet 1. Yarıyıl Dersleri
Adalet 2. Yarıyıl Dersleri
Adalet 3. Yarıyıl Dersleri
Adalet 4. Yarıyıl Dersleri
Eğitim Setleri
Eğitim Videoları
İçerik Tarihi: 10-01-2014

Ulusal ve Uluslararası Düzenlemeler Konusu

ULUSAL VE ULUSLARARASI DÜZENLEMELER KONUSU


Farklı ülkelerin mevzuatları incelendiğinde benzer düzenlemelerin yapıldığı, benzer önlemlerin alındığı göze çarpmaktadır. Hem yargı yönünde konulan yasalar, hem de bilgi güvenliği konusunda ülke çapında kurulan denetleyici, düzenleyici, gözetleyici özerk kurumlar birbirine benzemektedir. Aynı benzerlik farklı ülkelerde Emniyet Teşkilatı bünyesinde kurulan bilişim suçları takip, izleme birimlerinde de görülmektedir.


Sözgelimi internet aracılığıyla dolandırıcılık yapmak ya da çocuk istismarı birçok ülkede suç sayılmaktadır ve yaptırımları vardır.
Bilişim suçları, 5237 Sayılı Yeni Türk Ceza Kanununda şu numara ve başlıklar altında yer almaktadır: “Kişilere Karşı Suçlar” kısmının dokuzuncu bölümünde “Özel Hayata ve Hayatın Gizli Alanına İlişkin Suçlar” başlığı altında 135. maddede “Kişisel verilerin kaydedilmesi suçu”, 136 ve 137. maddelerde “Kişisel verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçu”, 138. maddede “Verileri yok etmeme suçu”, “Topluma Karşı Suçlar” kısmının onuncu bölümünde “Bilişim Alanında Suçlar” başlığı altında 243. maddede “Hukuka aykırı olarak bilişim sistemine girme ve sistemde kalmaya devam etme suçu”, 244. maddede “Bilişim sisteminin işleyişini engelleme, verileri bozma, verileri yok etme, verileri değiştirme, verileri erişilmez kılma, sisteme veri yerleştirme, sistemdeki verileri başka yere gönderme, bilişim sistemi aracılığı ile çıkar sağlama suçları”, 245. maddede “Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçu” düzenlenmiştir.


Bunun dışında Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi “ Hakkındaki 5651 sayılı Kanun” ve 5070 Sayılı “Elektronik İmza Kanunu” konuyla ilgili yasal düzenlemeler arasında sayılabilir. 5651 Sayılı Kanun’da erişimin engellenmesi kararı ve yaptırımları aşağıdaki şekilde alınmıştır (Resmi Gazete, 2007):
MADDE 8- (1) İnternet ortamında yapılan ve içeriği aşağıdaki suçları oluşturduğu hususunda yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilir
 

a. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;
1. İntihara yönlendirme (madde 84),
2. Çocukların cinsel istismarı (madde 103, birinci fıkra),
3. Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190),
4. Sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194),
5. Müstehcenlik (madde 226),
6. Fuhuş (madde 227),
7. Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228) suçları.


b. 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar.
5070 Sayılı “Elektronik İmza Kanunu”na 2.Ünite’de değinilmektedir.
Lütfen 2.Ünitedeki konuyla ilgili bölümü tekrar okuyunuz.
Ülkemizin bilgi ve iletişim teknolojilerinden etkin olarak yararlanması ve bilgi toplumuna dönüşmesi ile ilgili uygulanacak stratejiler T.C Başbakanlık Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) tarafından 2005 yılında yayınlanan “Bilgi Toplumu Stratejisi” adlı çalışmada belirlenmiştir. Bu çalışmanın “Kamu Yönetiminde Modernizasyon” kategorisinde “Güvenlik ve Kişisel Bilgilerin Mahremiyeti” alt başlığında olmak üzere 87 numaralı eylem “Bilgi Güvenliği ile İlgili Yasal Düzenlemeler” 88 numaralı eylem ise sorumlu kuruluşu olan “Ulusal Bilgi sistemleri Güvenlik Programı”dır.

Sorumlu kuruluşu Adalet Bakanlığı olan 87 numaralı eylem çalışması
• Ülke güvenliğini ilgilendiren bilgilerin elektronik ortamda korunması ve ve devletin bilgi güvenliği sistemlerinin geliştirilmesi amacına uygun yasal altyapıyla ilgili düzenleme yapılacak ve uygulamaya konulacaktır.
• Kişisel Verilerin Korunması Hakkında Kanun Tasarısı Taslağı yasalaştırılacaktır.
Sorumlu kuruluşu TÜBİTAK Ulusal Elektronik ve Kriptoloji Araştırma Enstitüsü’ne (UEKAE) olan


88 numaralı eylemin ise ana başlıkları şunlardır (Bilgem Web Sitesi, 2012):
• Kamu kuramlarının bilgi güvenliği konusunda bilinçlenmesinin sağlanması, bilgi eksikliğinin giderilmesi ve kurumlar için güncel bilgi güvenliği uyarılarının yayınlanması
• Bilgisayar Olayları Müdahale Ekibi - Koordinasyon Merkezi’nin kurulması ve etkili bir şekilde
• Kamu kurumlarının bilgi güvenliğinin sağlanması amacıyla alması gerektiği tedbirlerin belirlenmesi
• Kamu kuramlarını hedef alan tehditlerin tespit edilmesi


Bilgi Toplumu Stratejisi Eylem Planı’na (2006-2010) göz atınız.
Bu eylemlerin Mart 2010 itibariyle tamamlanma yüzdeleri sırasıyla %40 ve %80 olarak verilmektedir. Ayrıca Türkiye’de, 2011’de “Güvenli İnternet Hizmeti” hayata geçirilmiştir. Bu hizmet bireysel abonelere İnternet servis sağlayıcıları tarafından ücretsiz olarak sunulan ve İnternetteki muhtemel zararlı içeriklerden sizi ve ailenizi koruyan alternatif İnternet erişim hizmetidir. Hizmet Çocuk Profili ve Aile Profili olmak üzere iki seçenek sunar. İstediğiniz zaman Güvenli İnternet Hizmeti’ni alabilir, istediğiniz zaman profilinizi değiştirebilir, isterseniz bu hizmetten vazgeçebilirsiniz. İnternet servis sağlayıcının bayisi, çağrı merkezi, online işlem merkezinden herhangi birine başvurarak “Güvenli İnternet Hizmeti” etkinleştirilebilir, profiller değiştirilebilir ya da devre dışı bırakılabilir.


Çocuk Profili: Çocuk profili ile eğitim, kültür, sanat, iş, ekonomi, ödev, bankacılık ve finans, kariyer, alışveriş, sağlık, müzik, haber, e-posta, resmi ve kamu siteleri, tatil, özel şirketler, eğitim kurumlan, e- devlet gibi pek çok farklı türden web sitesinin yer aldığı profildir.


Aile Profili : Kumar, intihara yönlendirme, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu ve uyarıcı madde kullanımını kolaylaştırma, sağlık için tehlikeli madde temini, fuhuş, müstehcenlik, ırkçılık, ayrımcılık, nefret, terör, şiddet-vahşet görüntüleri, kan ve şiddet içeren dövüş sporları, hayvan dövüşleri, dolandırıcılık, zararlı yazılım vb. içerikleri barından web sitelerinin yer almadığı profildir. Aile profilinde Çocuk profiline ek olarak kişisel sitelere, forum ve paylaşım sitelerine erişilebilir. Aile profili oyun sitelerini, sohbet sitelerini ve sosyal medya sitelerini ise ayrı ayrı veya birlikte erişime kapatma imkanı sunar (Güvenli Net Web Sitesi, 2011). Aynı sitede ailelere şöyle önerilerde bulunulmaktadır (Güvenli Net Web Sitesi, 2011):


Ailemizin yeni üyesini tanıyın
1. En az çocuğunuzu koruyacak kadar İnternet kullanmayı öğrenin.
2. İnternet kullanımında yasaklayıcı değil, zaman açısından sınırlayıcı olun.
3. İnternetin derslerini aksatmasına izin vermeyin.
4. Diğer sosyal aktivitelere katılımını özendirin.
5. İnternet sebebiyle sorumluluklarını yerine getirmemesine fırsat vermeyin


Olası tehlikeleri öğrenin
1. Tanımadıkları kişilerle arkadaşlık
2. Aşırı kullanımın sebep olduğu internet bağımlılığı
3. Fiziki sağlık sorunları
4. Öfke, şiddet ve yalnızlık gibi psikolojik sorunlar
5. Şiddet ve müstehcen içerikli görüntüler


Bilmeleri gerekenleri öğretin
1. İnternette tanımadıkları kişilerden gelen arkadaşlık tekliflerine hayır demeyi
2. Hoşlanmadıkları bir durumu sizinle paylaşmaları gerektiğini
3. İnternet üzerinden gelen cazip, fakat aldatıcı teklifleri reddetmeyi
4. İnternetin gerçek hayattan çok farklı olduğunu
5. Hayatın sadece internetten ibaret olmadığını


Önce siz örnek olun
1. İnternet kuralları belirleyin ve bunlara önce siz uyun
2. Çocuklarınızla aranızda aile sözleşmesi imzalayın ve uygulayın
3. Belirlediğiniz İnternet kullanım zamanına siz de riayet edin
4. İnternet dışında aile içi aktiviteler düzenleyin
5. Çocuğunuzun en iyi ve en güvenilir arkadaşı siz olun


Sosyal ağlara dikkat edin
1. Çocuğunuz bu sitelere (facebook) üye ise, sizde üye olup onun arkadaşı olun
2. Profillerindeki gizlilik ayarlarını yapmasını sağlayın
3. Tam isim, adres, telefon, okul, özel fotoğraflarını paylaşmamasını söyleyin
4. Tanımadıkları kişileri arkadaş listelerine eklememelerini söyleyin
5. Arkadaşı olarak kimlerle arkadaşlık ettiğini aralıklarla kontrol edin


Ülke bilgi sistemleri, bireylerden kuramlara kadar farklı düzeylerde ağ destekli ortamlarda bilgini yönetilmesi, iş verimliliğinin ve bilgi akışlarının hızlandırılması, bireyler ve kuramlarla daha hızlı iletişimin kurulabilmesini sağlayan ulusal ve uluslararası platformda kullanımı olan sistemlerdir. Ülke bilgi sistemleri sayesinde ağ destekli ortamlarda bilginin üretilmesi, işlenmesi, taşınması ve saklanması sağlanarak bilgiye mekandan bağımsız olarak istenilen ortamlardan erişilmesi ve paylaşılması sağlanmıştır. Nüfus ve Vatandaşlık Dairesi, Maliye İnternet Vergi Dairesi, Sosyal Güvenlik Kurumu Bilgi Sistemi, Meteoroloji Bilgi Sistemi, Coğrafi Bilgi Sistemi, Banka Bilgi Sistemi vb. bileşenler ülke bilgi sistemlerini oluşturur (Vural-Sağıroğlu, 2008, 4).


Ülke bilgi sistemlerinin, ulusal boyuttaki bilgi sistemi bileşenleriyle uyumlu çalışmasını sağlayacak ve güvenliği koruyacak şekilde yönetilmesi önemlidir. Ülke bilgi güvenliğinin sağlanabilmesinin kurumsal bilgi güvenliğinden geçtiğini unutmamak gerekir. Ülke bilgi sistemlerindeki güvenliğin öneminin vurgulamak için 2005 yılında Estonya’nın yaşadıkları örnek gösterilebilir: 2005 yılında Estonya’nın ülke bilgi sistemlerine karşı Rusya kaynaklı binlerce eşgüdümlü ve uzun süreli “sanal” saldırılar yapılmıştır. Bu saldırılar sonunda Estonya’daki kamu, banka, medya siteleri çökmüş ve bu yüzden Estonya’da hayat durma noktasına gelmiştir. Bu saldırı devletlerarası yaşanan ilk siber soğuk savaş olarak tarihe geçmiştir (Vural-Sağıroğlu, 2008, 1). Bu olayın ardından NATO Estonya’da Siber Savunma Mükemmelliyet Merkezi kurmuştur (Meral, 2008, 257).

Rus internet güvenlik şirketi Kaspersky Lab'in araştırmasına göre internette site bazında ziyaret edilmesi en tehlikeli üç ülkenin ABD, Rusya ve Çin olduğu ortaya çıkmıştır. İnternette gezinmek için güvenli ilk dört ülke ise yüzde 20.9 ile İsviçre, yüzde 20.2 ile Polonya, yüzde 19.6 ile Singapur ve yüzde 19.1 ile Almanya olarak verilmektedir. Kötü niyetli yazılım yaymayı amaçlayan web sitelerinin yüzde 87'si 10 ülkede yoğunlaşmaktadır. Güvenlik konusunda yüksek riskli bu ülkelerde tekil kullanıcıların yüzde 41-60 arasındaki bir bölümü web saldırılarına uğramaktadır. Umman, Rusya, Irak, Azerbaycan, Ermenistan, Sudan, Suudi Arabistan ve Belarus gibi ülkeleri bu grupta saymak mümkündür. İkinci çeyrekte bu gruba dahil olan ülkeler arasında Sudan ve Suudi Arabistan ile düşüş gösteren Kazakistan yer almaktadır. Orta derecede risk taşıyan ülkeler: yüzde 21-40'lık dilimde yer alan bu grupta toplam 94 ülke yer almaktadır. (Kaspersky, 2011).
 

 

Büro Teknolojisi Eğitim Seti İçin Tıklayınız...